Pandemiya -koronavirus cəmiyyəti tibbi maskalar və anti-markerlərin qalıcı tərəfdarlarına böldü. Ekspertlər hesab edirlər ki, hətta gündən-günə artan xəstələnmə statistikası insanların bir hissəsini müdafiə vasitələrini geyməyə məcbur edə bilməz: bəziləri özlərini azad hiss edir və “əvvəlki simalarını qaytarmaq”  istəyir, digərləri isə qorxmaqdan yorulurlar. Bununla yanaşı, həkimlər əmindirlər ki, covid-xəstələrinin artması ən azı anti-dozalı əhval-ruhiyyə ilə bağlıdır.

Bütün dünyada maskalar koronavirusun pandemiyasının səbəb olduğu hakimiyyət məhdudiyyətlərinə qarşı mübarizənin simvolu oldu. Ötən il sentyabrın 13-də Vankuverdə maskaların məcburi daşınmasına qarşı mitinq keçirildi. Təşkilatçılar onu “Vankuver Azadlıq Marşı” adlandırdılar. Maraqlıdır ki,  ondan əvvəl avqustun 29-da Kanadanın paytaxtı Ottavada COVİD -19-a qarşı qlobal mitinqdə timasoçniklərlə birlikdə, bədii qalereyanın pillələrində 5G-nin təsiri haqqında aşılanmaların əleyhdarları və konspiroloji nəzəriyyələrin tərəfdarları toplaşıb. “Biz heç də maskalara qarşı deyilik, biz azadlığın tərəfdarıyıq. İnsanlara maska taxdırmaq  istəyirsinizsə, bu sizin haqqınızdır. Amma bizim üzümüzü bağlamaq üçün hüququ qanun yoxdur”.  Analoji mitinqlər Brüssel, Paris, London, Madrid və Berlində də keçirilib. Bildirilir ki, hər bir belə aksiyada bir neçə yüzdən bir neçə min nəfərə qədər insan iştirak edib. İnsanların iddiaları və tələbləri eyni tiplidir. Onlar maskaları “sanitariya diktaturası” adlandırırlar, bu isə onların şəxsi hüquq və azadlıqlarını pozur.

Hakimiyyət əhalinin bu çağırışlarına reaksiya vermir, əksinə, məhdudiyyətləri sərtləşdirir. Belə ki, Fransada küçədə və ya mağazada maska olmadan istifadəyə görə 135 avro cərimə tətbiq edilib ki, bu da gələcəkdə pozuntular baş verərsə, 1,5 min avroya çata bilər.

Maskaların məcburi daşınması məsələsi cəmiyyəti tərəfdarlara və məhdudlaşdırıcı tədbirlərin qəti əleyhdarlarına böldü. Özü də bəzən bu mübarizə ideoloji mübarizədən tamamilə real mübarizəyə çevrilir. Tvitter istifadəçiləri Amsterdam-İvisa reysini həyata keçirən KLM aviaşirkətinin sərnişinləri onlardan birinin maska taxmaqdan imtina etdiyinə görə mübarizə apardıqları videonu paylaşıblar.

İnsanların bir qismi maskanın geyilməsinin yalnız özü qarşısında deyil, başqaları qarşısında da məsuliyyət olduğunu düşünür.  Bu insanlar üçün cəmiyyətin maskaları sabotaj edən digər bir hissəsini görmək nisbətən narahatlıq yaradır. Sosioloqlar hesab edirlər ki, insanlar, ümumiyyətlə, sərt məhdudiyyətlər sistemindən yorulublar və qaydalara qarşı vurğulanan laqeyd münasibətdən məhrumiyyətləri kompensasiya edirlər. Sosioloqlar qeyd edirlər ki, pandemiya dövründə maskalarla qorunmanın yaxşı olub-olmaması barədə ziddiyyətli məlumatlar daxil olub. Bir tərəfdən, xəstəlik haqqında daha çox məlumat var idi, çünki covid-dissidentlərin nüvəsi radikal formalarda daralırdı. Lakin xəstəliyi fakt kimi qəbul edərkən cəmiyyət öz skepsisini məhdudlaşdırıcı tədbirlərlə atırdı və hakimiyyətə inamın səviyyəsi müvafiq olaraq aşağı düşürdü. Nəticədə,  güclü psixoloji kompensasiya ilə bağlı olan “müharibədən qayıdış” sindromu yarandı. Yəni, insanlar istədilər ki, hər şeydə daha az məhdudiyyət olsun.

Ümumiyyətlə, ekspertlər hesab edirlər ki, insanlar qadağan olunmuş səfərbərlik ehtiyatından qaçdılar. Koronavirus ilə vəziyyət yenidən kritik hala gələrsə, yalnız geriyə dönüş yenidən qayıda bilər. Son statistikaya görə, bu imkan istisna deyil.

Sön söz əvəzi: Biz, dünya xalqlarından fərqli olaraq dövlətimizin qanunlarına hər zaman hörmətlə yanaşmışıq. Koronavirusla bağlı Azərbaycan dövləti gördüyü qabaqlayıcı tədbirlərdə hər bir vətəndaşı buna maksimum dərəcədə əməl etməyə çağırır. Bu, ilk növbədə cəmiyyətimizin sağlamlığı üçün hər bir kəsin öz sosial məsuliyyətindən irəli gələn bir vəzifədir. İndiki vəziyyətdə sosial karantin qaydalarına əməl etməyimiz daha çox məsuliyyət tələb edir. İnanıram ki, qalib xalq kimi gözəgörünməz koronovirusla müharibədə də qalib olacağıq. Biz bir-birimizi qorumaqla birlikdə güclüyük.